De radiozendamateur

Een radiozendamateur beschikt over een vergunning en roepletters, verstrekt door de overheid. In Nederland is dat het Agentschap Telecom van het ministerie van Economische Zaken (AT/EZ). Deze vergunning verkrijgt men na het met goed gevolg afleggen van een zendexamen, dat wordt afgenomen door een officiële instantie, de AT/EZ. Op verschillende plaatsen in het land verzorgt de VERON cursussen welke opleiden voor dit examen.

De vergunning stelt de radiozendamateur in staat om met behulp van zendapparatuur experimenten op radiogebied te doen binnen de daarvoor toegewezen frequentie banden. Bij het verkrijgen van een vergunning wordt aan een amateur een groep letters toegewezen, waaraan hij internationaal herkenbaar is. Zo'n combinatie van letters wordt roepletters, identificatie of call genoemd.

De call bestaat uit een prefix , welke het land aangeeft waarin de amateur woont en een aantal letters welke uniek zijn voor de amateur of radiostation.

Zendamateur ben je niet zomaar

Zendamateur ben je niet zomaar, daar moet je wel wat voor doen! En dat is: zelf gaan studeren of op een cursus gaan voor het behalen van je vergunning. Nu moet u niet meteen schrikken en denken "studeren" wat hangt mij allemaal boven het hoofd, zo erg is het echt niet. Doordat onze cursus stapsgewijs gaat, is het voor een ieder mogelijk om de stof, nodig voor het slagen van het examen, machtig te worden.

Er bestaan nu nog twee soorten vergunningen.

N-vergunning

Met een N-vergunning, ofwel de 'Novice-vergunning' zijn de mogelijkheden beperkt, en wordt dan ook gezien als een aanloop naar de F-vergunning. Zo kan je toch ervaring opdoen en gelijk verder studeren voor de zwaardere F-licentie.

Voor de N-vergunninghouder geldt dat :

• je mag alleen experimenteren en radioverbindingen maken in de 2-meterband     ( 144 - 146 MHz.) en de 70 centimeterband ( 430 - 440 MHz.)
• Het maximaal toegestane vermogen is 25 Watt

Deze banden hebben doorgaans een beperkte reikwijdte (tot ongeveer 100 kilometer). 
Om een N-vergunning te kunnen aanvragen, moet het examen 'Radiotechniek en voorschriften II' met goed gevolg worden afgelegd. De vereiste kennis van de techniek is ten opzichte van de F-vergunning beperkt. Het examen bestaat uit 40 meerkeuzevragen met 3 antwoordkeuzes. Hiervan moeten minimaal 29 vragen goed worden beantwoord. 

F-vergunning

Een F-vergunning biedt meer mogelijkheden dan een N-vergunning. Voor de F-vergunning is het examen 'Radiotechniek en voorschriften I' een vereiste. Het examen bestaat uit 50 meerkeuzevragen met 4 antwoordkeuzes. Hiervan moet u er minimaal 35 goed beantwoorden.

Voor de F-vergunninghouder geldt dat:

• je op alle amateur-banden mag uitzenden.
• een zendvermogen van 30 watt is toegestaan voor de band 50 - 52 MHz.       ( 120 Watt in mode A1A en J3E in het gedeelte 50,0 - 50,45 MHz.) 
• een zendvermogen van 120 Watt is toegestaan in de banden 1240 MHz. tot 250 GHz.
• je mag gebruik maken van alle uitzendtechnieken ( spraak, morsetelegrafie, telex, televisie enz......)

In tegenstelling tot voorheen hoeft geen examen meer te worden afgelegd in het kunnen seinen en opnemen van morsetekens.  

Aanmelden voor het examen

U kunt zich telefonisch aanmelden bij het Klantcontactcentrum van Agentschap Telecom (telefoon: 050-587 74 44). Voor deelname aan een examen geldt geen leeftijdsgrens. Voor het verkrijgen van een F-vergunning geldt echter een minimumleeftijd van 14 jaar. Voor de N-vergunning is de minimumleeftijd 12 jaar. 
Examens worden afgenomen door de Examencommissie voor de amateurradiozendexamens van Agentschap Telecom. De examens vinden groepsgewijs en op een centrale plek in Nederland plaats. De examens 'Radiovoorschriften en techniek' (I en II) zijn op dezelfde dag. Elk jaar zijn er twee examenronden; meestal rond april en rond november.

De technieken

Op de daarvoor beschikbaar gestelde frequentiebanden kan de radio amateur experimenteren met een grote verscheidenheid aan technieken. Vroeger werd daar een grote verscheidenheid aan apparatuur bij gebruikt. Tegenwoordig is door het toepassen van de computer met de geluidskaart een heel nieuw gebied van digitale technieken geopend.

• Antennes Het karakteristieke gezicht en gehoor van onze hobby. Een goede antenne is het geheim van goede radio-ontvangst.
  
  
• Telegrafie Het met een bepaalde tijdsduurcodering aan en uit zetten van de zender. Dit is de oudste techniek om signalen via de radio over te brengen en nog steeds de favoriete mode bij moeilijke verbindingen.
  
  
• Telefonie De meest gebruikte mode. De zender wordt rechtstreeks met het spraaksignaal gemoduleerd.
  
  
• Amateur televisie Beelden worden overgebracht via een grote verscheidenheid aan technieken.
  
  
• Mobiel en portabel gebruik. Hier zijn de belangrijke aandachtspunten o.a.: gewicht en omvang van de apparatuur, energie verbruik, verplaatsbare antennes. Voor luisteramateurs is er het Back To The Future project, waarin radio-ontvangst zonder gebruik te maken van externe energiebronnen centraal staat.
  
  
• Vossenjacht Dit is een radiopeilwedstrijd, waarbij een of meer verborgen zenders opgespoord moeten worden. Vossenjagen is voor de amateur een mooie gelegenheid om de radiohobby te combineren met gezond buiten zijn. Een activiteit ook voor het hele gezin.
  
  
• Lange-afstandverbindingen (DX) Goede kennis van de propagatie van radiogolven en van de procedures bij het maken van verbindingen zijn zeer belangrijk. Het weer is daarbij een belangrijke factor.
  
  
• Expedities naar verre en ontoegankelijke gebieden Een bijzondere aantrekkingskracht oefent deelname aan expedities uit naar onbekende en afgelegen plaatsen op de aardbol. Hierbij spelen betrouwbaarheid van apparatuur, inventiviteit en organisatietalent een grote rol.
  Zie ook iDXPress (Nederlandstalige informatie over DX-peditions). En luister eens naar de radioverbinding tijdens zo'n expeditie.
  De DX-cluster is een stuk gereedschap voor de actieve DX'er. Iemand hoort een DX-station, en maakt hier een algemene melding - een spot - van. En iedereen die toegang heeft tot de plaats waar deze melding te vinden is, kan deze melding inzien. En dat geeft de lezer weer de mogelijkheid om eens te gaan luisteren op de band naar het gemelde station. Zo'n spot bevat de volgende gegevens: Call van melder, call van DX-station en de frequentie in kHz waar dit station te horen is, de datum, de tijd en de mode. De melding kan worden aangevuld met bijzonderheden welke het vermelden waard zijn. Ook op internet is het mogelijk dezelfde soort spots te plaatsen. Zo plaatsen de Nederlandse DX'ers voor elkaar spots op internetsite: http://sharon.esrac.ele.tue.nl/dxpress en internationaal op http://oh2aq.kolumbus.com/.
  
  
• Maan reflectie ( EME ) Een verbinding tussen twee radiostations wordt tot stand gebracht door het weerkaatsen van hun signalen aan het oppervlak van de maan. Deze tak van het radiozendamateurisme vergt het uiterste van de technische mogelijkheden van de radiozendamateur.
  

• Amateur Satellieten . Sterk in opkomst in de laatste jaren is het gebruik van verbindingen via door amateurs ontworpen en gebouwde satelieten. Ook in het ruimte station MIR is meestal een zendamateur aanwezig.
  
  
• Meteoor Scattering Verbindingen worden gemaakt door het reflecteren van radiosignalen aan de sporen die meteoren in de atmosfeer achterlaten. Met behulp van het waarnemen van de gereflecteerde radiosignalen van een bakenzender kan men onderzoek doen aan het voorkomen van meteoor sporen.
  
  
• Radio Telex ( RTTY en AMTOR ) Een veel gebruikte techniek voor het uitzenden van radiobulletins. Kan met geringe hulpmiddelen worden ontvangen.
  
  
• Packet Radio Dit digitale radionetwerk is sterk in opkomst. De techniek is veel komplexer dan radiotelex. De mogelijk heden omvatten o.a. het uitwisselen van persoonlijke berichten, het lezen en verzenden van bulletins. Nieuw is APRS, een plaatsbepalingssysteem dat gebruik maakt van packet technieken. Ook het organiseren en onderhouden van netwerkactiviteiten is een belanrijke aktiviteit.
  
• Machine Generated Modulation (MGM), hierbij vervult computerprocessing een essentiële functie bij het zenden en ontvangen.
  Digitale technieken zijn in de radiozendamateur hobby niet meer weg te denken. Nieuwe impulsen worden gegeven aan ontwikkelingen op het gebied van storingsonderdrukking, filters, modulatie technieken, frequentie opwekking. Ook de PC heeft op het werkplekje van de radiozendamateur een vast plaats verworven.
  Met name het gebruik van de geluidskaart voor het digitaal verwerken van audiosignalen (DSP) heeft de aanzet gegeven tot een groot aantal nieuwe communicatiemodes. Stem eens af op de frequenties voor digitale modes.
  

De verenigingen

In vele landen hebben radiozendamateurs zich verenigd in nationaal verband. Elk land heeft een afvaardiging - voor Nederland is dit de VERON en VRZA- in de IARU, de internationale organisatie voor het radiozendamateurisme. Deze instantie behartigt de belangen van de radiozendamateurs in het wereldwijde overleg over het gebruik van de etherfrequenties.
Ook van beroepsorganisaties zijn veel radiozendamateurs lid. Plaatselijke afdelingen van landelijke verenigingen organiseren interessante aktiviteiten.